Bánh, mứt, hạt dưa… là những món ăn vặt không thể thiếu trong mỗi dịp Tết đến. Vì được yêu thích, cho nên trên thị trường xuất hiện ngày càng nhiều các loại bánh, mứt khác nhau để phục vụ cho nhu cầu Tết. Tuy nhiên, sự xuất hiện quá nhiều, thậm chí là tràn lan của các loại bánh, mứt này khiến người tiêu dùng lo ngại về vệ sinh an toàn thực phẩm.
Nhắm vào chân lý, Tết đến không thể thiếu bánh, mứt, các gian thương đã trộn lẫn hàng kém chất lượng, hàng xuất xứ Trung Quốc vào thị trường Tết, thậm chí còn bày bán công khai tại các khu chợ lớn nhỏ. Người tiêu dùng thì cứ vô tư không biết, mỗi miếng mứt là một mầm bệnh.
BÁNH, MỨT BA KHÔNG
Hằng năm, cứ vào thời điểm cận Tết, thị trường mứt Tết Việt Nam lại nhộn nhịp hơn bao giờ hết. Dù có nhiều đợt kiểm tra an toàn vệ sinh thực phẩm ở các cơ sở chế biến bánh, mứt nhưng đến hẹn lại lên, mứt Tết bẩn vẫn vào mùa như một điệp khúc. Đặc biệt là ở những khu vực chợ đầu mối lớn của TP.HCM chuyên phân phối sỉ và lẻ các loại bánh, mứt như chợ An Đông (Q.5), chợ Bình Tây (Q.6), chợ Đầu mối Thủ Đức…
Có thể thấy thị trường bánh kẹo, mứt Tết càng ngày càng đa dạng, người tiêu dùng càng có nhiều cơ hội lựa chọn hơn. Bên cạnh đó, cũng là thị trường béo bở cho những sản phẩm “Ba không” (không nguồn gốc, không nhãn mác và không hạn sử dụng) tới tay người tiêu dùng. Đây là một vấn đề hết sức nhức nhối về an toàn thực phẩm trong suốt thời gian qua.
Tâm lý người mua thường sẽ bị thu hút bởi vẻ bề ngoài và màu sắc bắt mắt khi lựa chọn một món hàng, không phải ai cũng chú ý đến vấn đề chất lượng sản phẩm, cũng như các thành phần nguyên liệu tạo nên thành phẩm. Vì vậy, bên cạnh những loại mứt chính thống, có nguồn gốc thì những loại mứt trôi nổi cũng bỗng chốc được hô biến thành đồ ngon.
Dạo một vòng quanh các khu chợ đầu mối, các loại bánh, mứt được bày bán khá nhiều. Chúng được đựng trong những bao giấy cỡ lớn không có dụng cụ che đậy, không có bất kì một chữ nào trên thân bao, trong khi số khác thì vỏ ngoài in chi chít chữ Trung Quốc. Số khác, một là có chữ Việt Nam nhưng chỉ là những cơ sở nhỏ lẻ, cũng không có thành phần hay hạn sử dụng, hai là bao bì nhàu nhĩ và bám đầy bụi bên ngoài.
Các loại kẹo, mứt này thường có màu sắc bắt mắt, chúng được đặt cạnh nhau, người mua chỉ cần chỉ vào mặt hàng là người bán sẽ mang đi cân ký. Thậm chí, một số người còn mua một số lượng lớn bánh, mứt với giá sỉ để mang về các chợ nhỏ hơn, các cửa hàng tạp hóa để bán lại kiếm lời.
Một điều đáng buồn hơn hết, các loại bánh, mứt xuất xứ Trung Quốc, mứt giả nhưng lại có giá thành cao, được bày bán công khai và… là một mặt hàng bán “đắt như tôm tươi”.
Theo đó, giá các loại kẹo, mứt có vẻ ngoài sặc sỡ, nhiều màu sắc, không có nhãn mác rõ ràng nhưng lại có giá từ 50.000 đến 300.000 đồng/kg, trong khi các loại kẹo, mứt do các làng nghề truyền thống sản xuất có giá từ thấp hơn vài chục ngàn đồng.
Chi Cục An toàn vệ sinh thực phẩm TP.HCM khuyến cáo, vào dịp Tết các cơ sở sản xuất kinh doanh theo thời vụ lại nở rộ. Vì làm thời vụ nên hầu hết các cơ sở này “phớt lờ” quy định về an toàn vệ sinh thực phẩm. Bởi thế, để đảm bảo sức khỏe cho chính mình người tiêu dùng nên “tẩy chay” những mặt hàng không nguồn gốc, không nhãn mắc, không hạn sử dụng.
LƯU Ý GÌ ĐỂ TRÁNH CHỌN NHẦM HÀNG DỎM
Các loại mứt để bảo quản được lâu thường được sử dụng các chất phụ gia thực phẩm như đường hóa học, phẩm màu… Theo các chuyên gia dinh dưỡng cho biết, khi ăn phải các loại mứt có chứa các phẩm màu độc hại này thì dễ dẫn đến nguy cơ bị ngộ độc thực phẩm rất cao. Ngoài ra, nếu sử dụng lâu dài sẽ gây ảnh hưởng đến chức năng của gan, thận, dạ dày và thậm chí là gây ung thư.
Không quá khó khăn để lựa chọn bánh, mứt ngon nhưng lại đảm bảo sức khỏe trong những ngày Tết, nhất là trong thời buổi vàng thau lẫn lộn, dễ gây hoang mang cho người tiêu dùng. Chính vì vậy, để chọn được những món hàng chất lượng và ưng ý bạn cần phải có sự quan sát khéo léo và tỷ mỉ. Nhất là các loại bánh mứt làm từ hoa quả tươi.
Với các loại bánh, mứt có màu sắc sặc sỡ là do sử dụng màu công nghiệp chứa nhiều kim loại nặng nên sẽ gây ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khoẻ người sử dụng. Những loại mứt bẩn thường có màu sắc đậm và sặc sỡ. Vì vậy không nên chọn mua bánh mứt có màu sặc sỡ vì lượng phẩm màu nhiều hay có màu trắng quá vì đã dùng chất tẩy mạnh.
Với những loại mứt khô nên chọn mua bánh mứt loại có màu sắc tự nhiên, hạn chế loại có nhiều màu tổng hợp. Chú ý, nên chọn mua những loại mứt bao bì còn nguyên vẹn, được bày bán nơi thoáng mát, mới sản xuất và còn hạn sử dụng. Người tiêu dùng nhất là các bà nội trợ nên lựa chọn cẩn thận, mua những sản phẩm có nguồn gốc, xuất xứ rõ ràng.
Một lưu ý quan trọng, khi chọn mua các loại mứt hoa quả khô, nên ngửi, thử tại quầy, nếu phát hiện có ẩm mốc, chảy nước, mùi chua thì không nên mua. Khi mua về cần bảo quản ở nhiệt độ bình thường nên để trên bàn hay kệ tủ thoáng mát, tránh ánh nắng, không để gần bếp hoặc nơi có nguồn nhiệt, không để ở những nơi ẩm ướt, tránh côn trùng xâm nhập.
Người tiêu dùng khi lựa chọn mua bánh, mứt làm quà biếu, hay sử dụng cho gia đình thì nên chọn sản phẩm có nhãn mác, rõ cơ sở sản xuất và hạn sử dụng để tránh tình trạng ngộ độc thực phẩm trong ngày Tết, không chọn mua hàng kém chất lượng, ảnh hưởng đến sức khỏe.
PHAN HỒNG
